Eerst even terug naar de log van 6 april; ik vroeg toen wat No traslado betekende. Gelijk reageerden een paar mensen, maar ik ben vergeten de vertaling door te geven. De tekst stond overal rond de opgraving in Ita1lica. En komt erop neer dat de omwonenden van Itallica niet verdreven willen worden uit hun huizen. Blijkbaar zijn er plannen om het al immense terrein nog verder uit te breiden; er zit zeker wat bijzonders onder de huizen.
Volgens de historicus Strabo was ik vorige week aangekomen in het land van de Vertonen. Op zijn reis door het Romeinse rijk onderscheidt hij meerdere volkeren op het Iberisch schiereiland, waar ze net de macht van Carthago hebben gebroken. Vervolgens gaan ze aan de slag met het onderwerpen van de inheemse bevolking. Deze operatie eindigt zo rond het jaar 0 onder keizer Augustus. Bijna alle castro’s zijn hierbij dusdanig vernietigd dat ze daarna nooit meer bewoond zijn geraakt.

Behalve natuurlijk als ze op een plek lagen die ook voor de Romeinen van strategisch belang was. Wat zelden het geval was omdat de castro’s vanuit een totaal ander perspectief – anders dan het beheren en beheersen vaneen uitgestrekt rijk – tot stand waren gekomen. In Solosancho (probeer dat maar eens op te zoeken op de kaart) het Castro de Ulaca bezichtigd.
Onderaan de berg de auto moeten parkeren en daarna een klimmetje van 500 meter, omhoog! Halverwege kwam ik de sitebeheerder tegen die met andere mensen op de terugweg was. Zonder problemen nam hij mij naar boven op sleeptouw. Honderduit pratend en ik met handen en voeten antwoordend. Hij weet nu dat Nederland geen bergen heeft met castro’s en 16 miljoen inwoners telt.
Ulaca heeft een nog grotere oppervlakte dan Miranda, maar liefst het dubbele, 70 hectaren ommuurd terrein. Naar schatting hebben er 2500 mensen tegelijk gewoond. Op de keper beschouwd is er niet zo ontzettend veel te zien. Maar toch weer een paar uitzonderlijke dingen: een (rituele) sauna, een uitgehakte offerplaats (ter aanbidding van de berg erachter?) en midden op het castro een groeve, ligt er bij alsof die net verlaten is.
In het museum van Avila – weer zo’n nog geheel ommuurd vestingstad waar de heilige Teresa wordt vereerd – werd alles dat ik de afgelopen dagen heb bekeken, nog eens op een rijtje gezet en toegelicht. In de stadsmuren (grotendeels Moors) zitten volop hergebruikte stenen uit Cogotas. Van die leuke stiertjes (nooit koeien) zijn er nog veel meer gevonden. De 4 van vorige keer zijn wel de belangrijkste. Ook wilde zwijnen zijn veelvuldig afgebeeld. Is er in de loop van eeuwen eigenlijk wel wat veranderd? Denk aan Us mem in Leeuwarden.
De hele middag aan een stuk doorgereden naar Alcantara. Om uur of 5 aangekomen,net op tijd om om 6 uur een rondleiding mee te lopen in Convento San Benito. Het was de bedoeling in de 15de eeuw hier een enorme kathedraal te bouwen, midden in ook toen al een heel klein plaatsje. Het is er alleen nooit van gekomen. Het schip van de kerk ontbreekt. Maar aan de hoogte van de abscis valt af te lezen wat men van voornemens was. Als je de schilderijen van de abten ziet, begrijp je ineens het waarom. Ik ben er niet achter kunnen komen met wat voor plannen deze mannen heden ten dagen rondlopen. Dat moet toch niet mis zijn, want waarom laat je je dan zo afbeelden… Het klooster was tot voor kort een ruïne. Na aankoop door de elektriciteitsmaatschappij die de stuwdam naast het stadje runt, is een groot deel opgeknapt. Het wordt gebruikt voor representatie en seminars.
Omdat de zon begon te schijnen gelijk doorgelopen naar de Romeinse brug. Een fenomenaal stukje werk. Bijna 200 meter lang en maar liefst 70 meter hoog overbrugt ie het dal van de Taag. Nut en functie is onduidelijk; hij maakt geen onderdeel uit van de Ruta del Plata, de belangrijke verbindingsweg van Gijòn (over Oviedo) naar Mérida. Het is jammer dat zo dicht op de brug een torenhoge stuwdam is gebouwd. Zou het een iets met het ander van doen hebben? De brug wordt nog steeds als brug gebruikt, zelfs door vrachtwagens zag ik. In de 19de eeuw is een van de bogen vernieuwd na een aardbeving.
Al eerder op reis ben ik een paar dolmen tegengekomen. Deze zijn veel ouder dan de castro’s, zo’n 3 of 4000 voor Chr. Nu ik er meer op zoek naar ben, kom ik ze steeds meer tegen. Ik heb 3 routes geselecteerd, daar waar er meerdere bij elkaar in de buurt liggen. De eerste was in Spanje in de buurt van Valencia de Alcantara. De tweede in Portugal bij Elvas. Helaas was deze route nog niet open gesteld.. Toch kon mijn dag niet stuk bij het aanschouwen van opnieuw een Romeinse brug over de huidige grensrivier Rio Guadiana, onderdeel van de weg van Mérida naar Olisipo, zoals Lissabon toen heette.